نویاب- کشاورزی؛ هنگامه خاندوزی: تبدیل واحدهای تولیدی از حالت سنتی به صنعتی، تنها یک تغییر نام نیست؛ بلکه افزایش چشمگیر در خروجی است. طبق اظهارات کارشناسان، این جهش میتواند میزان تولید را به طور قابل ملاحظهای ارتقا دهد. این ارتقا، مسیر اصلی ورود به چرخه «تولید پایدار» و تضمین امنیت غذایی منطقه است.
در تور خبری امور اراضی جهاد کشاورزی گلستان از بخشی ظرفیت ها در شهرستان آزادشهر که با تغییر کاربری ایجاد شده بود بازدید کردیم، تغییر کاربری به ظرفیت های تولید چندین برابر اضافه کرده است، اما به همان تناسب با افزایش هزینه ها، سود این واحدهای تولیدی به نسبت کمتر شده است و آنها برای ادامه مسیر و توسعه این حوزه نیازمند توجه ویژه ای سوی مسئولان هستند.
کشاورزانی چون «مهران نعیمی» با با ایجاد گلخانه در مساحتی ۱۵۰۰ متری، علیرغم برداشت روزانه ۲۰۰ کیلوگرم خیار با کمک سه نیروی ثابت، با هزینه سرسامآور کودها (سه برابر قیمت ایرانی در مورد کودهای خارجی) و مخارج کارگری دست و پنجه نرم میکنند. این هزینهها، صرفنظر از تجربه اول، سودآوری را «نه آنقدر راضیکننده» توصیف کرده است.
افزایش میزان تولید در دامداری های صنعتی
در بخش دامداری، گذار به صنعتی شدن برای رقابت در بازار حیاتی است. «مقدم نظری» از دامداری صنعتی خود (۱۰ هزار مترمربع) خبر میدهد که با کمک بودجه دولتی و وام، از حالت سنتی به صنعتی تبدیل شده و اکنون روزانه ۸۰۰ کیلوگرم شیر روانه بازار میکند. این واحد با ۵-۴ کارگر روزانه، نمونهای از موفقیت این چرخش است.
نظری می گوید: در گذشته که دامداری به صورت سنتی اداره می شد شاید از هر گاو حدود ۱۰کیلوگرم شیر می گرفتم اما با صنعتی شدن دامداری تولید شیر از هر گاو حدود ۵۰ کیلوگرم شده است.
پیچیدگی مجوزها و چرخه اعتبار
«حمزه گلچشم» از روستای قورچای، نمونه موفق دیگری است که با تبدیل کاربری از دامداری به مرغداری، مجوز ۳۰ هزارتایی دریافت کرده و در حال حاضر نیز در حال توسعه فاز دوم (احداث ستونها) برای بهرهبرداری است.
وی با داشتن سه نیروی ثابت و چند نیروی موقت، شروع کار خود را از آخر سال ۴۰۱ و اتمام ۱۵ هزار تای اول در همان سال و سپس ۳۰ هزار تای بعدی در دوره اول کشت عنوان کرد.
گل چشم از چرخه روند اخذ مجوزها برای تغییر کاربری ناراضی است و می گوید: تغییر کاربری این واحد مرغداری بیش از یک سال طول کشید و از بیش از ۳۰ اداره استعلام دریافت کردم.
این تولید کننده با اشاره به اینکه برخی از این استعلام ها غیر ضروری است، خاطرنشان کرد: امور اراضی جهاد کشاورزی همکاری خوبی در این خصوص دارد و در کوتاه ترین زمان مجوز لازم را صادر کرد اما پاسخگوی به استعلام ها در برخی از دستگاه های اجرایی بسیار کند انجام می شود که کار راپیچیده و با چالش های زیاد همراه می کند.
فرصت طلایی اشتغالزایی و درآمدزایی
حسین نوری زرگری، مدیر امور اراضی جهاد کشاورزی استان گلستان، با تأکید بر اولویت توسعه کشتهای گلخانهای در استان، این حوزه را «فرصتی طلایی» برای اشتغالزایی و درآمدزایی کشاورزان خواند. وی با اشاره به «حمایت بیقید و شرط دولت از طرحهای توسعهای»، این رشته را کمآببر و دارای پتانسیل بالا برای درآمد مستمر معرفی کرد.
نوری زرگری، طرح «گلخانه سبز سیفی محمود رضایی» در نوده خاندوز را الگویی موفق در این زمینه دانست. این گلخانه ۵۰۰۰ متری، نه تنها برای ۴ نفر اشتغال پایدار ایجاد کرده و روزانه ۷ تا ۸ کارگر را مشغول به کار میسازد، بلکه با برداشت روزانه ۳۰۰ کیلوگرم خیار، بهرهوری اقتصادی بالایی را به نمایش گذاشته است.
وی با تحلیل وضعیت اقلیمی و بحران کمآبی، بر ضرورت گذار به سیستمهای گلخانهای تأکید کرد و خاطرنشان ساخت: در صورت مدیریت صحیح، یک گلخانه ۱۰۰۰ متری خیار میتواند سالانه میانگین ۳۰۰ میلیون تومان درآمد داشته باشد که این رقم بسیار فراتر از حقوق پایه کارمندان است و میتواند سطح معیشت کشاورزان را به طرز چشمگیری ارتقا دهد.
رفع نگرانی از تغییر کاربری
مدیر امور اراضی گلستان نگرانیها در خصوص «تغییر کاربری» را رفع کرد و گفت: طرحهایی نظیر مرغداری، گلخانه و سبزی سیفی در راستای توسعه بخش کشاورزی هستند و عملاً تغییر کاربری محسوب نمیشوند. ما در این زمینه هیچ محدودیتی برای متقاضیان نداریم و از اجرای این طرحها در هر مساحتی استقبال میکنیم.
نوری زرگری افزود: توسعه کشتهای گلخانهای در اولویتهای وزارت جهاد کشاورزی قرار دارد. در سال گذشته نیز در سطح استان، هدفگذاری اولیه برای توسعه کشتها محقق شد و در نهایت توانستیم به رقم ۱۳۰ هزار متر مربع (۱۳ هکتار) احداث رشته گلخانهای دست یابیم که نشاندهنده موفقیت در اجرای این سیاست است.
تغییر کاربری از سنتی به صنعتی، به ویژه در قالب توسعه گلخانهها، مرغداری و دامداری های صنعتی راه حل پویایی برای مقابله با چالشهای کمآبی و نوسانات بازار است. مقامات استانی بر تحقق این مهم و حمایت از تولیدکنندگان تأکید دارند و نمونههای موفقی نیز در این زمینه وجود دارد.
با این حال، برای تبدیل کامل این پتانسیلها به واقعیت، لازم است موانع جذب اعتبارات بانکی، تسهیل دسترسی به نهادهها با قیمت مناسب، و ارائه مشاورههای علمی و کاربردی به تولیدکنندگان، به صورت جدیتری مورد توجه قرار گیرد. این هماهنگی میان سیاستگذاری، حمایت مالی و اجرای میدانی، کلید موفقیت در مسیر تولید پایدار خواهد بود.
