نویاب، «سرمایهگذاری برای تولید» عنوانی است که امسال مقام معظم رهبری برای چندمین بار برای حمایت از تولید نامگذاری کرده اند، در این نامگذاری بر ضرورت تمرکز بر سرمایهگذاری در بخش تولید به عنوان راهکاری اساسی بهبود وضعیت کشور تاکید شده است. اما عملا وضیت کشور با آن چه نامگذاری شده است بسیار متفاوت است.ناترازی انرژی مهم ترین دلیلی بود که باعث شد در سال جاری تولید حال خوشی را تجربه نکند و بیشتر واحدهای تولیدی با کمترین ظرفیت خود مشغول به کار بودند و هستند. با توجه به کمبود گاز در نیمه دوم سال هم امیدی به بهبود وضعیت انرژی و البته تولید نیست. با ابوالفضل پاکدامن، مدیرعامل هلدینگ پاکبافت که یکی از فعالان اقتصادی استان و تولیدکننده کیسههای پروپیلن است به گفت و گو نشستیم.
*درباره هلدینگ پاکبافت و محصولات و تولیدات آن توضیحی می دهید؟
شرکت پویا کیسه استرآباد با نام تجاری نام تجاری پاک بافت، مجموعه ای از شرکت های مهندسی برق، پیمانکاری برق و تولیدکننده کیسه های پلی پروپیلن و رول های پلی پروپیلن برای صنایع خوراک دام و طیور و کارخانجات خوراک دام و طیور و سیمان، آرد و حوزه کشاورزی است. در حال حاضر ظرفیت تولید ما حدود ۴۰۰ تن و معادل بالغ بر شش میلیون کیسه در ماه است.
* وضعیت تولید شما در سال جاری یا توجه به خاموشی های برق چگونه است ؟
جزو صنایعی هستیم که نسبت به بحران و خاموشی برق بسیار آسیبپذیر بودهایم، زیرا سیستم دستگاهها به گونهای طراحی شده است که با هر نوسان برق، ضایعات زیادی ایجاد میشود. راهاندازی مجدد دستگاهها تقریبا ۲ تا ۳ ساعت زمان میبرد و با شرایط فعلی، هر قطعی ۹ ساعته برق در روز باعث میشود عملا ۱۲ تا ۱۳ ساعت کاری را از دست بدهیم. در حال حاضر با ۵۰ درصد ظرفیت فعالیت میکنیم. یکی از مشکلات اساسی ما، بحث برق و انرژی است و مشکل دیگر، شرایط تورمی بسیار فزاینده در کشور است. با سرمایهای حدود ۲۰ میلیارد تومان در گردش، هنوز قدرت خرید مجموعهها و صنایع پایین آمده و قفل شدیدی بر بانکها اعمال شده است؛ تسهیلات داده نمیشود و این باعث شده تولید از نقطه سر به سر خود پایینتر بیاید و شرایط برق فعلی، این وضعیت را تشدید کرده است.
راهاندازی مجدد دستگاهها ۲ ساعت طول میکشد و ما روزانه ۱۱ ساعت کاری را از دست میدهیم. شبکه برق پایداری لازم را ندارد و باعث خسارتهای زیادی مانند سوختن ماشینآلات و دستگاههای الکترونیکی میشود. سیستم پاسخگو نیست و کاری هم نمیتوانیم انجام دهیم.
* یکی از چالشهایی که تولیدکنندگان با آن مواجه هستند، کمبود نیروی انسانی متخصص است. این مساله چقدر جدی بوده و آسیب زننده است؟
بزرگترین سرمایه، سرمایه نیروی انسانی است. اکثر بنگاههای ما با نیروی انسانی کارآمد مشکل دارند و نظام عرضه، تربیت و آموزش نیرو فشل است. متاسفانه تصمیمات خوبی گرفته میشود، اما بیشتر شعار هستند. با وجود دانشگاههای معتبر در استان و تربیت دانشجو در رشتههای مهندسی، خلأ ارتباط صنعت و دانشگاه و عدم آشنایی دانشجویان با فضای کسبوکار، مخصوصا در حوزههای صنعتی استان، موجب شده فارغالتحصیلان توان حل مشکلات صنایع را نداشته باشند.
مثلا دفتر ارتباط صنعت و دانشگاه عنوان خوبی دارد، اما فرد مسئول این دفتر نه صنعتی است و نه دانشگاهی. در بحث منابع انسانی مجبور شدیم خودمان یک مرکز آموزش راهاندازی کنیم، در حالی که وظیفه ذاتی ما چیز دیگری است. باید برای خودمان نیرو تربیت کنیم.
در کنار این، قانون کار موجود نیز ناقص و یکطرفه است؛ توافق و بهرهوری در آن جایگاهی ندارد. مجبور هستم حقوقی که قانون کار مشخص میکند، به فرد تازهکار و یک دکترای مملکت یکسان پرداخت کنم. هیچ تضمینی برای ماندگاری نیروهای تربیتشده وجود ندارد. اداره کار عملا اداره ضد کار و اداره کارگر است.
*پیشنهاداتی برای بهبود وضعیت ناترازی انرژی برای واحدهای تولیدی دارید؟
وضع امروز ما در حوزه انرژی، حاصل بیتدبیری دیروز است. نیروگاههای کشور تنها ۳۰ تا ۳۵ درصد راندمان دارند، یعنی ۷۰ درصد انرژی در خود نیروگاه تلف میشود. حتی با سیکل ترکیبی، راندمان نهایتاً به ۴۰ تا ۵۰ درصد میرسد. از طرفی، تلفات در مسیر انتقال نیز وجود دارد. سیاست نیروگاههای پراکنده درست است، اما دولت باید به تولیدکننده بگوید: «۲۰ میلیارد تسهیلات بگیر و دو ژنراتور بکاپ تهیه کن، رینگ شبکه هم راهاندازی کن.» این اقدام، پایداری شبکه را بالا میبرد و تلفات انرژی و سرقت شبکه را کاهش میدهد. این کار شدنی است، اما ارادهای برای انجام آن وجود ندارد.
بحث قطعی برق نیز نیازمند راهکارهای فوری است تا صنعتگری که اکنون تا ۳۰ درصد در زیان است، بتواند نفس بکشد.
*چالشهای کنونی شما برای تولید چیست؟ راهکارهای پیشنهادی شما چیست؟
برای تولیدکننده حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلیارد تومان مالیات تعیین شده است. در بخش تامین اجتماعی، ۳۰ درصد حقوق پرسنل باید به این سازمان پرداخت شود، اما خدماتی که دریافت میکنیم متناسب نیست. بسیاری از شرکتها به تامین اجتماعی واگذار شدهاند و تبدیل به محل هزینه شدهاند. ما سه شیفته کار میکنیم و با ظرفیت ۵۰ درصد فعال هستیم. با ۱۸۰ نیرو، اگر ۶۰ نفر را اخراج کنیم، تامین اجتماعی باید یک میلیارد تومان بیمه بیکاری پرداخت کند و درآمد خود را از دست میدهد. پیشنهاد ما این است که برای این افراد ۵۰ درصد معافیت حق بیمه اعمال شود، که تأثیر زیادی بر صنایع خواهد داشت.
*وضعیت پرداخت تسهیلات بانکها به واحدهای تولیدی چگونه است؟
دولت در سالهای اخیر سیستم بانکی انقباضی اعمال کرده است، در حالی که بنگاههای اقتصادی برای ادامه فعالیت به تسهیلات نیاز دارند. اکثر صنایع معوقات بانکی دارند، زیرا پایینتر از ظرفیت خود تولید میکنند و برای تولید بالاتر از نقطه سر به سر و نوسازی ماشینآلات به سرمایه در گردش نیاز دارند. پرداخت تسهیلات قفلزده شده و قطع ارتباط با دنیا، واردات ماشینآلات و نوسازی صنایع را با مشکل مواجه کرده است. در امهال تسهیلات نیز تنها ۲۳ درصد تسهیلات امهال شده است و این وضعیت ناشی از تصمیمات دولت است، نه تولیدکنندگان.
