نویاب؛ سرویس کشاورزی: به رغم آنکه فعالان زیادی در شغل نانوایی مشغول کار هستند ولی حمایت از این صنف چندان مطلوب نیست به همین خاطر هزینههای بالا و عدم صرفه اقتصادی بر کیفیت پخت نان تأثیر گذاشته؛ فرایندی که باعث شده تا بخشی از نان به ضایعات تبدیل شود.
مطابق اظهارات نانوایان، هر کیسه ۱۰ کیلویی خمیر مایه در بازار آزاد به قیمت یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان خرید و فروش می شود و این در حالی است که تا چند ماه گذشته و قبل از کمبود این محصول در بازار، قیمت هر کیسه خمیر مایه، بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار تومان بوده این افزایش یکباره قیمت در زمان کوتاهی اتفاق افتاده است.
کمبود خمیرمایه و فروش آن در بازار سیاه، بستری برای سودجویان و منفعت طلبان شده تا جاییکه وقتی پای درد و دل نانوایان می نشینیم متوجه پیچیدگی های مشکلات این صنف می شویم چراکه بر اساس سیاست های کلی دولت افزایش قیمت نان به گونه ای غیر ممکن است با اینحال هرساله با توجه به تورم، قیمت اجاره مغازه، دستمزد و حامل های انرژی افزایش می یابد و این ادامه فعالیت را برای نانوایان به واسطه نبود صرفه اقتصادی سخت کرده است.
یکی از نانوایان قدیمی در شهرک فرهنگیان گرگان در اینباره به خبرنگار نویاب، گفت: حدود دو ماه گذشته یک کیسه ۱۰ کیلویی خمیر مایه را با قیمت ۶۵۰ هزار تومان خریداری کردم اما در حال حاضر قیمت همان خمیر مایه به یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان رسیده است.
قیمت خمیرمایه گران شد
محمد رحیمی با بیان اینکه خمیرمایه موجود در بازار گلستان اغلب از استان خراسان رضوی تامین می شود، افزود: در حال تهیه این خمیر مایه که مرغوب است به قیمتی گزاف برای نانوایان دشوار است.
او از افزایش سبوس در مدتی کوتاه خبر داد و گفت: تا سه ماه گذشته قیمت هر کیسه سبوس حدود ۴۰ هزار تومان بود اما امروز قیمت آن به کیسه ای ۲۴۰ هزار تومان رسیده است.
وی با اشاره به رشد چندبرابری هزینه نانواییها از جمله دستمزد کارگران، حامل های انرژی و کرایه حمل آرد، اظهار کرد: به دلیل سختی کار و پایین بودن دستمزدها، بسیاری از نانوایان ماهر این حرفه را ترک کرده اند.
رحیمی با تاکید به اینکه نرخ نان باید اصلاح و قیمت آن واقعی شود، گفت: در شرایطی که قیمت مواد اولیه افزایش چند برابری داشته و با اینحال دولت اصرار به ثبات قیمت نان دارد برخی نانوایان راهی به جز کم فروشی یا فروش آرد با نرخ آزاد نخواهند داشت.
در ابتدای طرح هوشمندسازی یارانه نان، دولت اعلام کرد که نان برای مردم گران نخواهد شد؛ اما مابه التفاوت هزینه را به نانوایی ها پرداخت خواهد کرد با اینحال پس گذشت هشت ماه از این طرح، فقط ۱۵ درصد هزینه نانوایی ها را دولت تقبل کرده است.
بی اقدامی نانوایان در برابر مصوبات قانون کار
یکی از نانوایان شهر گرگان که به مدت ۲۵ سال ریاست اتحادیه خبازان را هم به عهده داشته و عضو سابق هیات رئیسه اتاق اصناف و نماینده استان در اتاق اصناف کشور بوده به خبرنگار نویاب گفت: نانوایان در برابر مصوبات قانون کار هیچ عکس العملی نشان نمی دهند.
یدالله نظرنژاد افزود: دولت نرخ نان را به استانداران تفویض کرده و این اتحادیه است که باید پیگیر مشکلات نانوایان باشند زیرا روسای اتحادیه استان های همجوار با رایزنی نرخ نان را افزایش دادند اما در گلستان هیچ اتفاقی در این زمینه نیافتاد.
به گفته وی، کارخانجات تولید خمیر مایه با افزایش هزینه مواد اولیه مواجه شدند به همین خاطر صادرات خمیر مایه، توجیه اقتصادی بیشتری برای آنها در مقایسه با فروش در بازار داخل دارد.
یکی از عمده ترین مشکلاتی که عموم نانوایان با خبرنگار نویاب در میان گذاشتند اصرار دولت به عدم افزایش قیمت نان در چند سال اخیر است؛ این اتفاق در شرایطی رخ داده که هزینه اداره یک واحد خبازی در این سال ها چند برابر شده است.
نبود کارخانه خمیرمایه
رئیس اتحادیه نانوایان گلستان درباره گرانی و کمبود خمیرمایه به خبرنگار نویاب، گفت: واحدهای خبازی چند ماهی است در تهیه خمیر مایه مشکل دارند که یکی از علل آن نبود کارخانه تولید خمیر مایه در استان است.
حمیدرضا مقیمی با بیان اینکه تولید خمیر مایه در کشور کاهش یافته، افزود: به واسطه ایجاد خلل در واردات مواد اولیه، قیمت خمیر مایه نسبت به سال گذشته سه تا چهار برابر افزایش یافت.
وی ادامه داد: در سال های گذشته ۲۰ درصد یارانه نان توسط دولت به نانوا پرداخت می شد اما در حال حاضر با توجه به افزایش ۱۶ درصدی هزینه ها، مابقی یارانه از جیب نانوا پرداخت می شود.
افزایش مصرف خمیرمایه در فصل سرما
مدیر توسعه بازرگانی جهاد کشاورزی گلستان نیز در توضیح کمبود خمیرمایه به خبرنگار نویاب، گفت: برای حل چالشی که واحد های خبازی استان اخیرا با آن روبرو شده اند، با کارخانه های تولیدکننده این محصول رایزنی شده تا میزان سهمیه استان افزایش یابد.
حسین پهلوانان سرمای هوا را دلیل افزایش مصرف خمیرمایه در نانوایی ها اعلام کرد و افزود: در حالت عادی برای هر کیسه آرد ۶۰ گرم خمیر مایه نیاز است اما در این فصل میزان مصرف برای هر کیسه به ۱۵۰ گرم می رسد.
او ادامه داد: با توجه به افزایش هزینه های تولید، یارانه ای که به واحدهای نانوایی نوع یک و دو داده می شود در آینده دوبرابر خواهد شد تا مقداری از هزینه های نانوا جبران شود.
پهلوانان با اشاره به اینکه برای افزایش قیمت نان باید آنالیز قیمت در استان تکمیل شود، یادآورشد: در این رابطه تنها سازمان جهاد کشاورزی استان تصمیم گیرنده نیست.
دولت در طرح هوشمندسازی یارانه نان قصد داشت از هدررفت آرد دولتی در زنجیره تولید نان، بدون افزایش قیمت نان و همچنین از بروز مجدد مشکلاتی که در تامین قوت غالب مردم پیش آمده بود، جلوگیری کند اما این تدبیر پایان مشکلات مربوط به نان و نانوایان نبود و مسائلی از قبیل گرانی و کمبود خمیر مایه که این روزها گریبان گیر نانوایان شده نیازمند تدبیری جدی در این مسئله است.
ضمن اینکه اعلام نرخ واقعی نان از خواسته های نانوایان است که به نظر می رسد دولت در انجام آن دچار تردید است و یا حداقل تا پایان سال جاری تصمیمی برای اجرای طرح آزاد سازی نرخ نان ندارد.
