هنگامه خاندوزی؛ نویاب: آنچه که امروز باعث کوچک شدن سفرههای مردم و تهدید امنیت غذایی میشود ناشی از تصمیمگیریهای نادرست مسئولان در حوزه صادرات و واردات محصولات کشاورزی است.
متأسفانه در این بخش ثباتی وجود ندارد و همین مسأله هم تولید داخل را با مشکل مواجه میکند و هم کمبودها و مشکلات روانی و اجتماعی بسیاری برای جامعه به همراه دارد.
بسیاری از محصولات کشاورزی در فصل برداشت زیر قیمت تولید خریداری میشود و بعد از فصل برداشت قیمت آن رشد نجومی دارد، این تنشها همیشه در بازار محصولات کشاورزی وجود داشته که بخش اعظم آن به تصمیمگیری مسئولان در این حوزه بر میگردد.
در همین خصوص گفت و گویی با روح الله شاهینی بازارگان و فعال کشاورزی داشته تا چالشهای این حوزه را مورد نقد و بررسی قرار دهد.
* چه چالشهای در حوزه بازرگانی محصولات کشاورزی وجود دارد؟
گلستان یک استان صادرکننده نیست و بیشتر نقش حق العمل کاری را میتوان به این استان داد چراکه آنچه از طریق مرز اینچه برون و سایر مرزهای استان فروش میرود، محصولات سایر استانها است. گلستان در این حوزه صرفاً نقش بروکری را دارد و محصولات سایر استان را خریداری و صادر میکند. یکی از دلایل این وضعیت عدم توانایی گلستان در تولید محصولات گلخانهای است که متأسفانه نتوانسته با استانهای جیرفت و یزد رقابت کند. توسعه گلخانه در استان نیازمند نگاه جدیتر و تسهیلات بیشتر است چراکه تا کنون سختگیریهای زیادی در این حوزه وجود داشت.
پروسههای اداری و صرف هزینه و وقت فعالان کشاورزی را از ورود به حوزه گلخانه پشیمان میکند به همین دلیل شاهد حضور سرمایهگذاران در بخش کشاورزی نیستیم.
ثباتی در تصمیمگیریهای حوزه صادرات و واردات وجود ندارد. عدم صدور مجوزها در زمان مناسب و سنگاندازیها باعث شده تا صادرکننده نتواند جرات عقد قرارداد با کشاورز را داشته باشد.
خرید محصولات کشاورزی با اما و اگر انجام میشود. متأسفانه ثباتی در صنعت کشاورزی گلستان وجود ندارد.
* وضعیت گلستان در حوزه صادرات و واردات چگونه است؟
استان گلستان مانند یک بندرگاه است و کشورهای همسایه مانند قزاقستان و ترکمنستان که میخواهند محصولی را خریداری کنند به خاطر وجود قومیت قزاق و ترکمن به این استان وارد میشوند اما به دلیل اینکه در حوزه مرکبات سورتینگهای بسیار کمی در استان داریم ترجیح آنها خرید از استان مازندران است.
محصولات زمستانه گلستان مانند پرتقال و نارنگی از روی درخت به صورت سر درختی به دلال فروخته میشود و به استان مازندران ارسال و در آنجا بستهبندی و صادر میشود.
در استان مازندران بیش از گلستان به کشاورز بها داده میشود. مسئولان نباید کشاورز را در زمان فروش محصول تنها بگذارند. ضمن اینکه بازگشت صادرکنندگان به گلستان مستلزم اعتمادسازی است.
* چالش و قوانین مزاحم در حوزه صادرات و واردات چیست؟
با شرایطی که دولت برای صادرکنندگان به وجود آورده دیگر کسی تمایل به صادرات ندارد.
فعالیت با کارتهای اجارهای باعث میشود نتوانیم صادرکننده واقعی را بشناسیم. صادرات با حداقل سود انجام میشود و باید مبلغی را به واردکننده برای رفع تعهد ارزی بپردازیم.
دولت به نام حمایت از صادرکننده شعارهای زیادی سر میدهد اما در عمل
هیچ حمایتی از صادرکننده ندارد و در واقع همه حمایتها به سوی واردکننده است.
هنوز مشخص نیست که گلستان میخواهد نقش صادرکننده، واردکننده یا ترخیص کاری را انجام دهد و این باعث سرگردانی فعالان اقتصادی میشود.
با شرایطی که در حال حاضر وجود دارد صادرکنندگان جرات ندارند با کارت شخصی فعالیت کنند و به ناچار از کارتهای اجارهای استفاده میکنند زیرا سود صادرات به قدری نیست که بتوانند هزینه رفع تعهد را هم بپردازند. ضمن اینکه دولت در قبال صادرات امتیازی به صادرکنندگان نمیدهد.
* خواسته شما از مسئولان چیست؟
خواسته من از مسئولان این است که در انجام صادرات و واردات تنها به اتاق بازرگانی بسنده نکنند و باید به ظرفیت اتاق اصناف نیز در این خصوص توجه شود چراکه برخی تولیدیها بنا به دلایلی عضو اتاق بازرگانی نیستند. مراکز صنعتی خیلی خوبی در استان وجود دارد که میتوانیم از ظرفیت آنها استفاده کنیم.
بیش از ۵۰ اتحادیه در استان وجود دارد که قابلیتهای زیادی دارند و میتوان کیفیت صادرات و واردات را با کمک آنها ارتقا داد.
